Empati, bir başkasının duygularını içinde bulunduğu durumu ya da davranışlarının altında yatanları onun penceresinden bakarak anlamaya çalışmak ve içselleştirmek demektir. Basit bir tabirle kendini karşındakinin yerine koyup durumu öyle değerlendirebilmektir.

Özellikle bir arkadaşımla sık sık yaşadığım empati eksikliği problemine yaşadığım bir olaydan örnek vermek isterim; Güzel bir bahar günü arkadaşlar arasında konuşmaktayız. Bir arkadaşımız bizlere sürekli kız arkadaş edinememe problemden, kızları anlamamaktan feryat edip durmakta, öyle mi olur böyle mi olur derken arkadaşa şu soruyu yönelttik: ‘Hiç onlar gibi düşünmeyi denedin mi?’. Arkadaşımız elbette düşündüğünü anlatsa da pek inandırıcı bulmayan bizler ondan bunu bize bir örnekle açıklamasını istedik. Örneği ‘Fx’in mantı sevip sevmemesi’ üzerine verdiğimizde o da bizlere şunu anlattı;

“Fx’i mantı yemeğe çağırsam gelir mi acaba? Fx bence mantıyı sever, çünkü mantı hem güzel hem de lezzetli, ben de mantıyı seviyorum, o halde Fx de mantıyı sever. O halde Fx mantı yemeğe benle gelir.”

Bu örneği dinlediğimizde öncesinde gülsek de arkadaşımız herhangi bir örnekte de benzer şekilde kendine göre empati(!) kurmaya başlamıştır. Aslında hatası şudur; kendini Fx’in yerine koymakta, sonra da Fx’in gözünden tekrar kendine bakmakta, sonunda tekrar başlamış olduğu noktaya, yani kendi fikrine dönmektedir. Bu soruna güzel örneklerden biri de aile fertleri arasında yaşanandır. Çoğumuzun karşılaştığı anne baba şikâyetleri ‘bizim zamanımızda’ ile başlayan cümlelerdir. Bu cümlelerin temelinde empati eksikliği yatar.

“Bizim zamanımızda telefon mu vardı şimdiki gençler her şeyi çok biliyor oraya buraya mesaj atıyor.” “Bizim zamanımızda bilgisayar mı vardı her şeyi elimizle tek tek hesaplardık.”

gibi örneklerini çoğaltabiliriz. Burada sorun kendinden yaşça küçük kişinin yaşına inip onun çağındakiler gibi düşünememekten kaynaklanır. “elimde teknolojik imkanlarım olsaydı acaba ben de böyle davranır mıydım” sorusunu kendilerine sormadıklarından, yani empati kurmadıklarından bu tip tartışmalar ortaya çıkmaktadır.

Bu yanlışlardan çıkarılacak sonuçlardan iyi bir empati eyleminde olması gerekenler

1) Bir insanın kendini karşısındaki kişinin yerine koyarak olaylara onun gözünden bakması,
2) Karşıdakinin duygu ve düşüncelerini doğru anlaması ve hissetmesi,
3) Ve ona, onu anladığını doğru bir şekilde ifade etmesi

şeklinde sıralanabilir. Ayrıca iyi empati kurmak insanlar arası ilişkileri geliştirip, kolaylaştırdığı gibi kötü niyetle kullanılırsa kışkırtma aracı olarak da kullanılabilmektedir. Bu da kişinin kendini, karşıdaki insanın yerine ne kadar ustalıkla koyduğu ile doğru orantılıdır.

FxDev’in İletişim Becerileri Vize Sınavından…

Bu yazı toplamda 178 kez okunmuş...